J. W. Spear & Zonen – Sprookjeskwartet nr. 856

J. W. Spear & Söhne - Sprookjesquartet nr. 856 – Historisch kaartspel uit circa 1919

Dit historische sprookjesquartet van J. W. Spear & Zonen stamt uit de periode rond 1919 en is een interessant document uit de vroege Duitse speelgoed- en kaartspelgeschiedenis. Het spel van de traditionele fabrikant uit Neurenberg draagt het modelnummer 856 en combineert liefdevol ontworpen sprookjesillustraties met de karakteristieke grafische vormgeving van historische kaartspellen. Bijzonder opmerkelijk is de uitzonderlijk goede staat waarin de afzonderlijke kaartdelen zich bevinden, wat inzicht biedt in de mogelijke oorspronkelijke productiemethode.

De 24 geïllustreerde kaartdelen tonen motieven uit bekende sprookjes, waaronder Sneeuwwitje, Roodkapje en Hans en Grietje. De kleurrijke afbeeldingen sluiten aan bij de beeldtaal van klassieke sprookjesboeken uit het begin van de 20e eeuw. De illustraties worden toegeschreven aan de kunstenaar J. P. Werth, wiens werk in verband wordt gebracht met deze historische speluitgave.

Een bijzonderheid van dit exemplaar zijn de 24 extra losse achterkanten van de kaarten met een blauw geometrisch patroon. Volgens een speelgoeddeskundige waren de geïllustreerde voorkanten en de achterkanten met patroon oorspronkelijk bedoeld om aan elkaar te worden geplakt. Bij dit exemplaar zijn ze echter nog gescheiden. Op één onbedrukt rugdeel na, dat een vouw vertoont, zijn de overige kaartdelen niet gevouwen. Of het hier om een ongebruikelijke productiefout of om een speciale uitgave gaat, is tot nu toe niet definitief opgehelderd.

Het spel wordt aangeboden in zijn historische originele doos met een extra schuifdoosje voor het opbergen van de kaarten. De verpakking en de bewaard gebleven kaartdelen geven een authentieke indruk van de vormgeving van vroegere gezelschapsspellen. Een historische catalogusvermelding uit het jaar 1919 documenteert de betreffende uitgave in het verzamelaarsonderzoek en maakt een chronologische inordening in de jaren rond 1919 mogelijk.

Het sprookjeskwartet nr. 856 verkeert in een aan de leeftijd overeenkomstige, gebruikte staat met zichtbare sporen van zijn meer dan honderdjarige geschiedenis. De 48 aanwezige kaartdelen zijn niet aan elkaar vastgelijmd. De exacte oorspronkelijke productiewijze en de volledigheid ten opzichte van de historische leveringsstaat zijn niet definitief vastgesteld. 

Productdetails

• Fabrikant: J. W. Spear & Söhne
• Model: Sprookjesquintet
• Modelnummer: 856
• Producttype: Historisch sprookjeskaartspel / Quartett
• Herkomst: Neurenberg, Duitsland
• Datering: rond 1919
• Historische bron: catalogusvermelding uit 1919
• Illustraties: toegeschreven aan J. P. Werth
• Materiaal: Papier en karton
• Techniek: Bedrukte en geïllustreerde kaartdelen
• Aantal aanwezige kaartdelen: 48
• Afbeeldingsdelen: 24 in kleur geïllustreerde sprookjesmotieven
• Achterzijden: 24 afzonderlijke delen met een blauw geometrisch patroon
• Motieven: onder andere Sneeuwwitje, Roodkapje en Hans en Grietje
• Bijzonderheid: Voor- en achterzijden zijn los en niet aan elkaar geplakt
• Vouw: één onbedrukt achterdeel is gevouwen, de overige kaartdelen zijn niet gevouwen
• Verpakking: historische originele doos met extra schuifdoos
• Volledigheid: Niet definitief vastgesteld ten opzichte van de oorspronkelijke leveringsstaat
• Conditie: Gebruikt, in overeenstemming met de leeftijd, met historische gebruikssporen
• Leveringsomvang: Originele doos, schuifdoos, 24 geïllustreerde kaartdelen en 24 rugdelen met patronen
• Verzamelgebied: historische kaartspellen, sprookjesspellen, speelgoed en papieren antiquiteiten

Over J. W. Spear & Söhne

J. W. Spear & Söhne werd in 1879 door Jacob Wolf Spier in Fürth opgericht en groeide uit tot een belangrijke fabrikant van gezelschapsspellen, kaartspellen en speelgoed. Het bedrijf, dat later onder andere in Neurenberg was gevestigd, werd vooral bekend om zijn gevarieerde aanbod aan bord- en kaartspellen. Veel van zijn historische uitgaven onderscheiden zich door rijkelijk vormgegeven illustraties, decoratieve verpakkingen en voor die tijd typische spelideeën.

De sprookjes- en kwartetspellen uit het begin van de 20e eeuw weerspiegelen het toenmalige enthousiasme voor geïllustreerde verhalen en klassieke kindersprookjes. Tegenwoordig zijn dergelijke spellen interessante getuigenissen van de Europese speelgoedcultuur. Het sprookjesquartet nr. 856 uit de periode rond 1919 is met zijn historische illustraties en de afzonderlijk bewaarde kaartdelen een bijzonder aantrekkelijk object voor verzamelaars.